Senokgipa: ROOPAK GOSWAMI
Shillong, Jan 19: Meghalaya a•doko am•sandie man•giminrangna bateba bilakbate banggrianirangko chagrongnaba gnang ine gital am•sandie nianio u•ina man•aha, uandake India-o banggrianina kengni dongbatgiparangoni biap damsana jajrenganirangko ra•baaha.
Ia am•sandianiko National Institute of Technology (NIT) Meghalaya-ni Aakash Kumar aro Needhi Kotoky dakangaha, aro ian skanggipa changna Meghalaya a•dok gimiko banggrianina kengniko namedake, che•em che•em am•sandiani ong•a.
A•dokni badiaba badiaba bakrango- mongsongbate bijangchi aro Salgrochipak donggipa a•jarang, jekai Shillongni wilwilao donggipa biaprang, skango am•sandie man•giminrangna bate namen kengnirang dongbata ine ia am•sandianio nikna man•aha.
Bilsi 160-ba baten banggrianirangni bidingo see rakkiani (1862-2022) aro banggrironggipa biaprangko namedake ma•atanio pangchake, Meghalaya-o banggrianina mojimanirang India-o da•o dongenggipa seismic zoning map-o mesokgipana chang 1.5 batgen ine am•sandigiparang chanchichipenga.
Ia kengniko talatna, a•dok gimiko a•ani kosako peak ground acceleration-ko (PGA) jakkala, jean banggriani somoio a•ani mojimani baditana ong•a uko u•ina toe niani ong•a.
Bilsi 475-na return period donge tarigipa nokrangna, Meghalaya-ni PGA 0.50g oni 1.00 g ong•na man•a, aro nangchongmotgipa rikanirang jekai hospital-rang, dolongrang aro dam-rangko bilsi 2475 return period donge tafiaha aro uarangni PGA level-rang 0.80 g oni 1.80 g ong•na man•a.
“Ia am•sandianio Meghalaya a•dok gimiko a•ani kosako kengnirang badita donga uarangko niaha. Bilsi 475 return period-na a•ani kosako peak ground acceleration-ko (PGA) 0.50 g oni 1.00 g ine channaha aro bilsi 2475 return period donggiparangna 0.80 g oni 1.80 g ine channaha,” ine Aakash Kumar aganangaha.
“Mikkangchi banggrianirang Meghalaya-o dongenggipa daka-rikanirangni ra•chakna man•anina baten a•arangko mojimatnaba gnang ine channe man•anirang mesoksoa,” ine am•sandigiparang see ra•aha.

Ia am•sandianio Shillong Plateau-o mongsonggipa banggriani biaprangko ba fault system-rangko sandie man•aha jekai Oldham, Dauki, aro Barapani, jean banggrianirangna kengnirangko bang•batata. Ia fault system-rang itihas-o nisibatgopa banggrianirangko ong•atanio bak donga, jekai 1897-ni Assam-ni banggriani ine nikna man•aha.
Meghalaya-o bang•bata banggrianirangan a•a ning•tugijao a•bachengronga’ aro ian a•a kosako bang•bate mojimanirangko ong•atenba, nisianirangko bang•bate ra•bana man•a ineba nikna man•aha, ian mongsongbate a•briarigipa biaprang jekai Shillong jeon a•rongrongrango nokrangko rikronga.
Songjinmarangko ta•rake rike namroro-silroroaniko ra•baani, a•brirangko cho•ani, a•ning gita ramarangko tariani, rama-jal•angrangko tariani aro a•ningoni bosturangko bikotanichi a•dok gimiko banggrianirangko bilakbatatna man•a ine am•sandigiparang mikrakataniko on•angaha. Bang•a nok buildingrangon ka•mabatgipa gadangrang bangbang ong•a, name rikanirangko dakja ba pangchakani bilakja, uandake bilake banggrianirango uaranhna kengni donga.
Da•o dongenggipa seismic design code-rang Meghalaya-o banggrianirang manchanade komibate mesoknaba gnang ine ia am•sandianio janapenba, a•dokni biaprang aro banggrianina kengnirangko ma•atw gitalgipa map-rangko tarichina mikrakataniko on•angaha.
Iana skang India-ni Salgro Salaram-ni bakrango am•sandianirangko dakaha indiba ia chang am•sandianio a•doko gimiko banggrianirangko niskaaha aro gitalgipa statistical cholrangko jakkalanirangko dakangaha. Banggrianina kengnigipa biaprangni gimin namedake map-rang baksa uniform hazard response spectra-ko mesokaha aro kengnirangko namedake sandiani cholrangkoba dakaha.
Ia am•sandie man•anirangara songjinmarango daka-rikanirangko chanchisamsoanio, nokrango naljoke rakkiani niamrangko taripilanio, aro banggrianiko chakna amna gita daka-rikanirangko tarianio, aro Meghalaya-o a•sel ong•anirangna tarisamsoanirango dakchakani ong•gen ine ka•dongsoenga.
Ia am•sandie man•aniko Natural Hazards (2026) minggipa international journal-o chapa ka•aha.
Na·simang iakoba nina man·gen:
Na·simang iakoba poraina man·gen: Jayant Chaudhary, IndiaSkills regional competition-ko a·bachengate on·anga
na·simang hubnetwork.in, oniko video-ko niangan baksa poraina man·gen.
Chingko ka·mao mesokgipa social mediarango jarikna man·gen:-
Twitter- twitter.com/nemediahub
Youtube channel- www.youtube.com/@NortheastMediaHub2020
Instagram- www.instagram.com/ne_media_hub


